De Stentor - vrijdag 14 november 2003

Oude watermolen blijkt uitzichtpunt


14 NOVEMBER 2003 - APELDOORN - Medewerkers van Paleis Het Loo dachten aanvankelijk te maken te hebben met restanten van een van de drie laatmiddeleeuwse watermolens, ooit afgebroken voor de aanleg van de paleistuin van Het Loo. Na blootlegging van het hele complex bleken de bodemvondsten een onderdeel te zijn van de tuin die daar in de 17e eeuw is aangelegd.


Foto Yvonne Pieters
De funderingen en restanten van bouwwerken kwamen aan het licht bij graafwerkzaamheden in het paleispark, dat achter de huidige paleistuin van Het Loo ligt. Het complex is de afgelopen maanden bloot gelegd. Het gaat om een via trappen bereikbaar platform met aan weerszijden overdekte rustplaatsen en aan de voet daarvan een waterpartij.

Op het plateau hadden leden van de koninklijke familie en hun gasten een fraai uitzicht over de heide achter het paleis en de reizigers die naar Apeldoorn en naar Het Loo trokken. Als contrast met de natuur was er het uitzicht op de formele tuin achter het paleis. Door het bassin aan de voet van het plateau stroomde de middeleeuwse Molenbeek. In het begin van de 19e eeuw werd de formele tuin achter Het Loo omgevormd tot een landschapspark. Daarbij werden plateau en overdekte rustplaatsen tot op de fundering afgebroken. Die verdwenen samen met het bassin onder een laag aarde. De Molenbeek werd via een nieuwe vijver in noordelijke richting omgeleid.

Bewijsmateriaal voor de oorsprong van de vondsten is ook een onlangs gevonden litho, waarop de bouwwerken staan afgebeeld. De tekening stamt van net na de voltooiing van de bouwwerken. Bij het archeologisch onderzoek dook ook een deel van de aardewerken pijpleiding op, waardoor vroeger water voor de Koningsfontein werd aangevoerd uit het Orderbos.

Onduidelijk is wat er verder met de opgegraven restanten gaat gebeuren. Volgens woordvoerders van het paleis zou een reconstructie van het plateau en de uitzichtpunten een belangrijk sluitstuk kunnen zijn van de jaren geleden uitgevoerde restauratie van de tuinen van Het Loo. De bouwwerken dienden vroeger als afsluiting van de formele tuin.

De opgravingen werden uitgevoerd door de archeologische dienst van de gemeente Apeldoorn. Dat gebeurde op kosten van de Rijksgebouwendienst.